Gestalt · Law of proximity

Zasada bliskości Gestalt (law of proximity)

120 identycznych kropek. Litery widzisz tylko dzięki odstępom.

Spójrz jeszcze raz: tu nie ma liter, są same kropki. Słowo czytasz, bo kropki, które leżą blisko, oko samo skleja w całość. To zasada bliskości. Korzystasz z niej w każdym projekcie, nawet jeśli nikt Ci jej nigdy nie nazwał. Zobacz, jak z kropek robi się ekran →

  1. 02Od kropek do ekranu
  2. 03Projektujesz pustką
  3. 04Trzy media
  4. 05Kiedy bliskość przegrywa
  5. 06Pytania

Od kropek do ekranu.

W 1923 roku psycholog Max Wertheimer, współtwórca psychologii Gestalt, pokazywał ludziom rzędy kropek. Nie widzieli kropek, tylko grupy. Tak działa prawo bliskości i każdy ekran: zanim przeczytasz choć słowo, odstępy już powiedziały Ci, co jest razem.

52 takie same kropki w równych odstępach. Nic nie jest ważniejsze od reszty. Te same kropki, zmieniamy tylko odstępy. Dwie górne grupy stoją blisko, więc należą do siebie. Dolna jest osobno. Każda grupa staje się jednym blokiem. Tak wygląda szkic każdego ekranu. Tytuł z podtytułem razem, przycisk osobno. Ten porządek był w odstępach, zanim pojawił się tekst.

Projektujesz pustką.

Najczęstszy błąd w formularzach to równe odstępy wszędzie. Wygląda porządnie, a czyta się źle. Zobacz ten sam formularz przed i po.

Formularz z równymi odstępami. Wygląda porządnie, ale etykiety wiszą gdzieś między polami. Zaznaczmy odstępy: wszędzie 14 px. Etykieta stoi tak samo blisko swojego pola, jak poprzedniego. Zmniejszamy odstęp w parze, a pustka przechodzi między pary. Wysokość formularza się nie zmienia. Teraz 6 px w parze i 25 px między parami. Ten sam formularz, te same pola. Tylko teraz oko od razu widzi cztery osobne pytania.

odstęp w grupie < odstęp między grupami

To jedyna reguła, którą trzeba zapamiętać. Bez konkretnych pikseli: liczy się, żeby różnica była wyraźna. Dobra miara to przerwa między grupami co najmniej dwa razy większa niż w grupie.

Ta sama zasada, trzy media.

Bliskość działa wszędzie, gdzie coś trzeba poukładać. Bez ramek, bez linii, bez kolorów. Tylko odstępy.

  1. 01

    Plakat

    Data z godziną, miejsce z adresem. Dwie grupy informacji bez jednej linii czy ramki, tylko większa przerwa między nimi.

  2. 02

    Cennik

    Nazwa planu przy cenie, korzyści razem, przycisk na końcu. Odstępy mówią, co jest nagłówkiem, a co listą.

  3. 03

    Menu

    Siedem pozycji w trzech grupach. Wyloguj nie miesza się z ustawieniami, choć nic ich nie oddziela poza pustką.

Osiem identycznych pomidorków koktajlowych w ciasnym kręgu i jeden leżący samotnie przy brzegu.AI

Kiedy bliskość przegrywa?

Bliskość jest silna, ale nie jedyna. Gdy w układzie pojawi się ramka, kolor albo linia, potrafią ją przebić. Wtedy wszystkie wskazówki muszą mówić to samo.

Co przebija bliskośćCo z tym zrobić
Ramka albo tłoElementy we wspólnej karcie należą do siebie, nawet gdy stoją daleko. Nie zamykaj w jednej ramce rzeczy z różnych grup.
Kolor i kształtPodobne elementy łączą się mimo odległości. Wyróżnione kolorem przyciski z dwóch końców ekranu wyglądają jak para.
LiniaPołączone kreską elementy widzimy jako całość. Linie podziału między grupami są często zbędne, wystarczy przerwa.
Za mała różnicaGdy odstęp w grupie i między grupami różni się o kilka pikseli, oko nie widzi grup. Różnica musi być wyraźna.
Dwanaście identycznych czerwonych szpulek nici na kremowym obrusie, ułożonych w trzy zwarte grupy po cztery.AI

Pytania o zasadę bliskości.

  1. 01

    Czym jest zasada bliskości?

    To jedna z zasad psychologii Gestalt: elementy leżące blisko siebie postrzegamy jako grupę, a te oddalone jako osobne. W projektowaniu to podstawowe narzędzie porządkowania treści.

  2. 02

    Zasada czy prawo bliskości?

    To samo. W polskich książkach spotkasz obie nazwy, po angielsku to law of proximity. Opisał ją Max Wertheimer w 1923 roku, razem z innymi zasadami grupowania.

  3. 03

    Jakie są zasady Gestalt?

    Najczęściej wymienia się bliskość, podobieństwo, domknięcie, ciągłość, figurę i tło oraz wspólny los. Wszystkie zasady Gestalt znajdziesz w jednej tabeli.

  4. 04

    Jaki odstęp ustawić między grupami?

    Nie ma jednej liczby. Ważna jest proporcja: przerwa między grupami wyraźnie większa niż w grupie, najlepiej co najmniej dwa razy. Wtedy grupy widać od razu.

01/07