Mężczyzna w jasnoniebieskim szlafroku stoi w hotelowej łazience przed panelem sześciu identycznych pokręteł i nie wie, które odkręca wodę.AI

Prawa UX · Jakob's Law

Prawo
Jakoba.

Nikt nie czyta instrukcji do sklepu internetowego. W nowym sklepie i tak szukasz koszyka w prawym górnym rogu, bo tak jest prawie wszędzie. To jest prawo Jakoba: ludzie przenoszą nawyki z jednych stron na drugie. Sprawdź, dokąd pójdzie Twoja ręka →

  1. 02Skąd się wzięło
  2. 03Test na sobie
  3. 04Co pokazał test
  4. 05Prawo Jakoba w interfejsie
  5. 06Kiedy złamać konwencję
  6. 07Pytania
Beżowy monitor kineskopowy z około 2000 roku, mysz z kulką, płyty CD i kubek kawy na bordowym biurku.AI

Inne strony uczą Twoich klientów.

W 2000 roku Jakob Nielsen, badacz użyteczności, zwrócił uwagę na oczywistą rzecz: Twoja strona to jedna z setek, z których ktoś korzysta. Na wszystkich pozostałych uczy się, gdzie jest logo, koszyk i wyszukiwarka. Z tą wiedzą przychodzi do Ciebie, a nawyk wygrywa z najlepszym pomysłem projektanta.

Ludzie oczekują, że Twoja strona działa tak jak te, które już znają.

Sprawdź to na sobie.

Zobaczysz pusty szkic sklepu, bez ikon i napisów. Na każde z czterech pytań odpowiedz jednym kliknięciem tam, gdzie odruchowo szukasz. Wynik zostaje w Twojej przeglądarce.

Pytanie 1 / 4

Zobaczysz pusty szkic strony sklepu: na górze pasek przeglądarki, pod nim nagłówek. Odpowiedz na 4 pytania, każde jednym kliknięciem.

Klikaj w planszę myszą, palcem albo rysikiem. Samą klawiaturą się nie da.

Co pokazał Twój test?

Ręka poszła tam, gdzie zwykle są te rzeczy, bo głowa ma już gotowy obraz sklepu. Projektanci nazywają go modelem mentalnym.

Każda znana strona dokłada coś do tego obrazu. Gdy Twoja go powtarza, nikt nie musi się jej uczyć. Gdy go łamie, każdy płaci chwilą szukania.
Wieczorem w hotelowym pokoju gość w szlafroku naciska po kolei przyciski długiego panelu przy łóżku, a światło dalej się nie zapala. Przy drzwiach jest zwykły włącznik.AI
Klasyczna umywalka z dwoma kranami: czerwona kropka po lewej, niebieska po prawej.AI

Prawo Jakoba w interfejsie.

Pomaga

Znane miejsca
Logo w lewym górnym rogu prowadzi na stronę główną. Konto i koszyk po prawej, wyszukiwarka u góry.
Znane ikony
Lupa to szukaj, koszyk to zakupy, domek to start. Nowa ikona potrzebuje podpisu, znana nie.
Zmiany po kawałku
Duży redesign wprowadzaj stopniowo albo zostaw na chwilę przełącznik do starej wersji. Tak zrobił YouTube w 2017 roku.
Ściana prysznica z dziewięcioma pokrętłami i dźwigniami bez żadnych oznaczeń, ułożonymi bez ładu.AI

Szkodzi

Oryginalna nawigacja
Menu w nietypowym miejscu wygląda świeżo w portfolio, a w sklepie każe szukać tam, gdzie miało być od razu.
Linki bez wyglądu linków
Tekst w tym samym kolorze co reszta, bez podkreślenia. Nikt nie wie, że da się kliknąć.
Zamienione przyciski
„Anuluj” w kolorze i miejscu, gdzie wszędzie indziej jest „Dalej”. Ręka kliknie z rozpędu.

Kiedy można złamać konwencję?

Tam, gdzie ludzie chcą coś załatwić, trzymaj się tego, co znają. Tam, gdzie mają Cię zapamiętać, bądź sobą.

PrzedKoszyk po lewej, logo na środku, wyszukiwarka na dole. Wygląda świeżo, ale każdy musi tu szukać.
PoLogo po lewej, wyszukiwarka u góry, konto i koszyk po prawej. Nikt nie musi się tego uczyć.
GdzieCo robić
Nawigacja i koszykTrzymaj się konwencji. Tu nikt nie chce niespodzianek.
Formularze i płatnościTrzymaj się. Każda nowość to ryzyko porzuconego koszyka.
Marka i treściTu bądź sobą. Wyróżniaj się wyglądem i tym, co mówisz, a nie obsługą.
Nowa funkcjaWymyślaj, ale pokaż, jak działa, i sprawdź na ludziach.
Koszyk, lupa, domek i koperta ułożone jedno pod drugim na bordowym lnie, jak znane ikony ze stron.AI

Pytania o prawo Jakoba.

  1. 01

    Czy prawo Jakoba zabrania innowacji?

    Nie. Mówi, gdzie innowacja kosztuje najwięcej. Wyróżniaj się marką i treścią, a nie tym, gdzie jest koszyk.

  2. 02

    Kim jest Jakob Nielsen?

    Duńskim badaczem użyteczności, który razem z Donem Normanem założył Nielsen Norman Group. Prawo sformułował w 2000 roku.

  3. 03

    Jak sprawdzić, czego oczekują moi użytkownicy?

    Przejrzyj 5 do 10 stron, z których korzystają najczęściej, i zapisz, gdzie mają logo, koszyk, wyszukiwarkę i logowanie. To Twój punkt wyjścia.

  4. 04

    Czy to działa też w aplikacjach?

    Tak. Ludzie przenoszą nawyki z aplikacji, których używają co dzień: dolny pasek kart, gest cofania, przycisk „+” do dodawania.

01/08